اشک ریزش چیست؟
اشک ها از چشم ها محافظت می کنند و آن ها را مرطوب نگه می دارند اما، اگر بیش از حد تولید شوند یا راه تخلیه آن ها بسته باشد، احتمالا دچار اشک ریزش یا اپیفورا می شوید. تولید بیش از حد اشک می تواند در یک چشم (یک طرفه) یا هر دو (دو طرفه) رخ دهد و اغلب در یک چشم شدیدتر از چشم دیگر است. در این مقاله، به بررسی علل، علائم، تشخیص و روشهای درمان اشک ریزش میپردازیم.
علل اشک ریزش
دلایل مختلفی میتوانند باعث افزایش تولید اشک و اشک ریزش شوند. برخی از شایعترین علل اشک ریزش عبارتند از:
- خشکی چشم: از آنجایی که سطح چشم برای سلامتی به رطوبت مداوم نیاز دارد، منطقی است که بدن مکانیزم افزایش تولید اشک را در هنگام خشک شدن قرنیه داشته باشد. این پدیده منجر به آزاد شدن مایع بیشتری از غده اشکی می شود که در نهایت اشک ها سرریز می شوند.
- آسیبها و زخمهای چشمی: آسیبهایی مانند خراش قرنیه یا ضربه به چشم میتواند باعث التهاب و تحریک شود. از آن جایی که سطح چشم بسیار حساس است، حتی برخورد انگشت به قرنیه هم باعث آسیب می شود و می تواند منجر به اشک ریزش شود.
- آلرژی ها: آلرژیهای فصلی یا آلرژی به گرد و غبار، حیوانات خانگی و گرده گیاهان میتواند باعث تحریک چشمها و تولید بیش از حد اشک شود. این نوع اشک ریزش معمولاً همراه با علائمی مانند خارش، پف و قرمزی چشم است.
- تحریک چشم: تحریک ناشی از قرار گرفتن در معرض دود، باد سرد، بخارات شیمیایی یا حتی پیاز ممکن است منجر به آبریزش چشم شود. همچنین، وجود جسم خارجی مانند یک ذره خاک در چشم میتواند به اشک ریزش منجر شود.
- عفونت ها: عفونتهای باکتریایی یا ویروسی مانند چشم صورتی (کانژنکتیویت) یا عفونتهای سینوسی (سینوزیت) نیز میتوانند باعث آبریزش چشم شوند. این نوع عفونتها معمولاً همراه با قرمزی، خارش و ترشحات چشمی هستند.
- شالازیون یا گل مژه: این توده ها روی پلک به دلیل انسداد فولیکول های مو یا غدد چربی اطراف چشم ایجاد می شوند و همچنین ممکن است منجر به آبریزش چشم شوند.
- اکتروپیون: این وضعیت شامل چرخش پلک پایین به سمت بیرون است. این اختلال باعث می شود بخشی از چشم در معرض هوا قرار بگیرد و منجر به خشکی و تولید اشک شود.
- سایر شرایط: برخی از بیماریهای خود ایمنی و بیماری های پوستی نیز میتوانند روی چشمها تأثیر بگذارند و منجر به التهاب و ریزش اشک شوند.

تشخیص اشک ریزش
برای تشخیص اشک ریزش ممکن است معاینه و آزمایشات طی چند مرحله انجام شوند.
- پزشک شما چشم ها و هر دو پلک بالا و پایین را معاینه می کند تا علت اپی فورا را پیدا کند.
- علائم و سابقه پزشکی شما را بررسی خواهد شد.
- تجهیزات تصویربرداری به پزشک اجازه می دهد رگ های خونی پشت چشم را ببیند و فشار آن را بررسی کند.
- مجاری بینی و حفره های سینوس نیز ممکن است معاینه شوند.
- در صورت وجود ترشحات چرکین، برای بررسی اینکه علت باکتریایی یا ویروسی دارند، به آزمایشگاه فرستاده می شوند.
- در آزمایش دیگری ترکیبات شیمیایی اشک شما بررسی خواهد شد.
درمان اشک ریزش
درمان اشک ریزش به علت آن بستگی دارد. روشهای درمانی ممکن است از درمانهای خانگی تا جراحیهای پیچیده متفاوت باشند.
- درمان دارویی: اگر اپی فورا ناشی از آلرژی یا عفونت باشد، برای درمان آبریزش چشم خود به دارو نیاز خواهید داشت. اگر خشکی شدید چشم دارید، ممکن است پزشک برای شما اشک مصنوعی یا قطره های چشمی تجویز کند.
- درآوردن اجسام خارجی: اگر چیزی در چشم شما وجود داشته باشد یا چیزی به چشم شما برخورد کرده و به آن آسیب برساند، چشم پزشک شما آن را برمی دارد یا آسیب را درمان می کند. اگر جسم خارجی به چشم شما آسیب جدی وارد کند، ممکن است نیاز به جراحی داشته باشید.
- پاکسازی مجاری اشک مسدود شده: اگر مجاری اشک شما مسدود شده باشد، پزشک می تواند چشم ها را با محلول نمکی بشوید تا انسداد برطرف شود. در صورت نیاز پزشک از یک پروب برای باز کردن مجاری اشک به صورت دستی استفاده می کند. اگر هیچ کدام از روش های دیگر در باز کردن مجرای اشکی تاثیر گذار نباشند، ممکن است نیاز به جراحی باشد.
- ترمیم چشمها یا پلکها: اگر شکل فیزیکی چشمها یا پلکهای شما باعث اپیفورا شده باشد، پزشک آسیب را ترمیم میکند.
درمان آبریزش چشم در نوزادان
در نوزادان، آبریزش چشم ها معمولاً خود به خود برطرف می شود. در 70٪ از نوزادان، علائم تا 3 ماهگی و 90٪ قبل از رسیدن به یک سالگی برطرف می شود. برای تسکین علائم، والدین می توانند مجاری اشکی را به آرامی 2 تا 3 بار در روز ماساژ دهند. برای این کار با انگشت شست به قسمت بیرونی بینی به آرامی فشار ملایمی وارد کنید. این کار به تخلیه اشک کمک می کند. گاهی اوقات ممکن است مایع چسبناکی در اطراف چشم نوزاد جمع شود. می توانید از یک تکه پنبه خیس شده در آب استریل برای تمیز کردن آن استفاده کنید. در صورت بروز عفونت، پزشک ممکن است آنتی بیوتیک های موضعی تجویز کند.

مراجعه به پزشک
گاهی اوقات، آبریزش چشم نیازی به درمان ندارد، یا فرد میتواند با درمانهای خانگی، مانند اجتناب از محرکها و مرطوب نگه داشتن چشم، آن را کنترل کند. اما اگر اشک ریزش با تورم، درد، ترشح یا پوسته پوسته شدن، تغییرات بینایی یا علائم دیگر همراه باشد، فرد باید با پزشک مشورت کند. دکتر پریسا حمامی، متخصص و جراح چشم، با به روز ترین تجهیزات و تجربهی درمان مشکلات چشمی، بهترین درمان را برای اشک ریزش شما ارائه خواهد داد. برای دریافت نوبت و مشاوره با دکتر حمامی، از طریق سایت اقدام کرده یا با شماره های مطب تماس بگیرید.